gol
gol

«ابوسعید ابوالخیر»

hardy
گیرم که هزار مصحف از بر داری

با آن چه کنی؟ که نفس کافر داری!

سر را به زمین چه می‌نهی بهر نماز؟

آنرا به زمین بنه که بر سر داری!!

×

توجه : دو ارسال نخستِ کاربرانِ جدید در تالار میدوری , پیش از نمایش , نیاز به تایید مدیریت دارند.

Latest Threads  آخرین ارسال ها :
نمایش آخرین ارسال این موضوع
 
امتیاز موضوع:
  • 0 رأی - میانگین امیتازات : 0
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
 
  
1 کاربر حاضر در تاپیک: (0 عضو, و 1 مهمان). 1 مهمان
نویسنده:میدوری
آخرین ارسال:میدوری
پاسخ: 1
بازدید: 3114
subscription
quickreply advancequickreply report



( گوناگون ) بررسی واژه های «گِن , گین و آگین»
  نویسنده پیام  | تغییر اندازه ی متن:  zoomin zoomout default
admin میدوری profile  
آفلاین
مدیر کل تالار
مدالهای میدوری1000500
1001011720
168241051
دسترسی به میدوری
مشاهده وب سایت کاربر یافتن تمامی ارسال های این کاربر
اطلاعات میدوری


تاریخ عضویت: 05 November 2011

ارسال ها: 1,720
شماره کاربری: 1
میزان اعتبار:

محل سکونت: تهران
ماه تولد:
جنسيت:
تماس با میدوری
حالت میدوری
صفحه های میدوری
گوگل پلاس فیس بوک توییتر یوتیوب کلوب
اینستاگرام تلگرام
سپاس های میدوری
سپاس کرده 30 بار
سپاس شده 311 بار
گپی با میدوری
ارسال: #1
Book بررسی واژه های «گِن , گین و آگین»

rightarrow
بررسی واژه های «گِن , گین و آگین»
درگفتار فارسی امروزی واژه ای داریم به نام «گِن‌» که در کاربرد ‌«همگن» و ‌«همگنان» بکار می رود. حتا برخی از واژه شناسان برآنند که واژه ی ‌«جنس» تازی شده ی واژه ی ‌«گن‌» است و «همجنس‌» و ‌«همگن» یکی است.
گروهی دیگر، یکسره از پذیرش واژه ی ‌«گِن» در معنای‌ «همجنس‌»در زبان پارسی سر باز می زنند و می گویند: بجز ساخت ‌«همگن‌» و ‌«همگنان‌» در هیچ جای دیگر از زبان پارسی از واژه یا پسوند «گن» سود برده نشده است.
ولی این دسته از پژوهندگان اگر خوب بررسند و به ریشه یابی این واژه بپردازند ، درمی یابندکه واژه ی یاد شده در زبان پهلوی ساسانی ریشه دارد و در آن زبا‌ن «گینک» یا «آگینک» گفته می شده و درکاربردهای فراوان ، مانند: ‌«آمیخته، ماننده، وابسته، ناک‌» بکار می رفته است و در درازای تاریخ و دگرگون شدن زبان پهلوی ساسانی به زبان فارسی امروزی به گونه های «آگین‌» «آگن‌» ‌«گین» و «گِن» بکار برده شده است و همه ی اینها از یک ریشه اند.
برای نمونه: «آبگین ، آبگینه ، آبگینک‌» یعنی همانند آب ، چون آب (که به شیشه گفته می شود) یا : ‌«اندوهگین ، اندوهگن ، اندوه آگین ، اندهگین» یعنی با اندوه یکی شده و در آمیخته با اندوه و نمونه های بسیار فراوان مانند: زرآگین ، زرگین ، زرگن ،زرگنده (یعنی در آمیخته شده و روکش شده با‌ «زر‌») (برخی از واژه شناسان نیز برآنند که روستایی که در میان راه تهران و شمیران است و زرگنده نامیده می شود ، در آغاز «زرآگنده‌» بوده ، به معنای آغشته با زر زیرا در پاییز ، همه ی درختان این روستا ، یکسره از برگ های زرین پوشیده می شوند.( یا خشمگین ، خشمگن ، خشم آگین (درآمیخته با خشم) استاد دهخدا و استاد گل گلاب و استاد معین برآنندکه پسوند «گِن» ‌«گین» نام را به زاب (صفت) دگرگون می کند .

نمونه ها
نام
سنگ
زاب (صفت)
سنگین
نام
شرم
زاب (صفت)
شرم گین
نام
گرگ
زاب (صفت)
گرگین
نام
خشم
زاب (صفت)
خشمگین
نام
آب
زاب (صفت)
آبگین
نام
دود
زاب (صفت)
دودگین (خوراک دودزده)
و ....


picture

رودکی می گوید:
ای انکه «غمگنی» و سزاواری
وندر نهان سرشک همی باری


منوچهری دامغانی می گوید:
سالِ امسالین ,نوروز طربناک تراست
پار و پیرار همی دیدم «اندوهگنا»

نظامی گنجه ای می سراید:
از آن «سهمگین تر» سیاهی قَوی
عنان راند بر چالش خسروی

با نگرش به آنچه که آمد ، پی می بریم که‌ «همگن» نیز یعنی : همانند همدیگر و وابسته به یکدیگر و آمیخته با یکدیگر ، و ... بس دور نیست که تازیان آن را درکاربرد «جنس‌» از ما گرفته و بکار برده باشند . و واپسین سخن آنکه: شاید واژه ی لاتین «ژِن» نیز از پارسیِ ۵۶«گِن» گرفته شده باشد.

برگرفته از کتاب : در ژرفای واژه ها اثر دکتر ناصر انقطاع




امضای میدوری :
[تصویر: mvd09b5.gif]
[تصویر: midori-sign-400.png]
( آخرین ویرایش در این ارسال: 04 - January - 2015 04 : 02 PM، توسط : میدوری .::. دلیل ویرایش: )
محل حضور کاربر در تالار :  admin میدوری در تالار ميدوری حضور ندارد .
ديدگاه کاربران برای مطلب : help (روی آیکون مورد نظر کلیک کنید تا دیدگاه شما ثبت شود . در صورت انصراف تا دوبار می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید . برای پاک کردن دیدگاه روی همان آیکون یک بار کلیک کنید تا دیدگاه شما پاک شود .)

برچسب ها :

04 - January - 2015 03 : 02 PM
نقل قول این ارسال در یک پاسخ


subscription
quickreply advancequickreply report

موضوع های مرتبط با این موضوع...
موضوع: نویسنده پاسخ: بازدید: آخرین ارسال
Heart selection آیین نوروزی و آلودگی واژه ها میدوری 1 973 18 - March - 2016 15 : 03 PM
آخرین ارسال: میدوری
Book selection ریشه و معنای واژه ی «کورش» (بخش پنجم) میدوری 0 1,906 14 - January - 2015 18 : 01 AM
آخرین ارسال: میدوری
Book selection ریشه و معنای واژه ی «کورش» (بخش چهارم) میدوری 0 1,395 14 - January - 2015 11 : 01 AM
آخرین ارسال: میدوری
Book selection ریشه و معنای واژه ی «کورش» (بخش سوم) میدوری 0 1,230 14 - January - 2015 03 : 01 AM
آخرین ارسال: میدوری
Book selection ریشه و معنای واژه ی «کورش» (بخش دوم) میدوری 0 1,240 14 - January - 2015 54 : 12 AM
آخرین ارسال: میدوری

بازديدکنندگان از موضوع
کاربرانی که از موضوع بازدید کرده اند ( 1 ) کاربر




1 کاربر حاضر در تاپیک: (0 عضو, و 1 مهمان). 1 مهمان