gol
gol

«ابوسعید ابوالخیر»

hardy
گیرم که هزار مصحف از بر داری

با آن چه کنی؟ که نفس کافر داری!

سر را به زمین چه می‌نهی بهر نماز؟

آنرا به زمین بنه که بر سر داری!!

×

توجه : دو ارسال نخستِ کاربرانِ جدید در تالار میدوری , پیش از نمایش , نیاز به تایید مدیریت دارند.

Latest Threads  آخرین ارسال ها :
نمایش آخرین ارسال این موضوع
 
امتیاز موضوع:
  • 2 رأی - میانگین امیتازات : 4.5
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
 
  
1 کاربر حاضر در تاپیک: (0 عضو, و 1 مهمان). 1 مهمان
نویسنده:میدوری
آخرین ارسال:میدوری
پاسخ: 1
بازدید: 3265
subscription
quickreply advancequickreply report



( گوناگون ) بررسی واژه های «مَهَستی , مِهَستی , مِهسَتی و مَهسَتی»
  نویسنده پیام  | تغییر اندازه ی متن:  zoomin zoomout default
admin میدوری profile  
آفلاین
مدیر کل تالار
مدالهای میدوری1000500
1001011720
168241051
دسترسی به میدوری
مشاهده وب سایت کاربر یافتن تمامی ارسال های این کاربر
اطلاعات میدوری


تاریخ عضویت: 05 November 2011

ارسال ها: 1,720
شماره کاربری: 1
میزان اعتبار:

محل سکونت: تهران
ماه تولد:
جنسيت:
تماس با میدوری
حالت میدوری
صفحه های میدوری
گوگل پلاس فیس بوک توییتر یوتیوب کلوب
اینستاگرام تلگرام
سپاس های میدوری
سپاس کرده 30 بار
سپاس شده 311 بار
گپی با میدوری
ارسال: #1
Book بررسی واژه های «مَهَستی , مِهَستی , مِهسَتی و مَهسَتی»

rightarrow
بررسی واژه های «مَهَستی , مِهَستی , مِهسَتی و مَهسَتی»

کدام درست است؟
درباره واژه پارسی ‌«مهستی» و اینکه چگونه باید آن را خواند و بر زبان راند، میان واژه شناسان و استادان ریشه یابی واژه ها، چندگانگی چشمگیری دیده می شود و چون با دگرگون کردن آواهای بالا و پایین بر روی بند واژه های ‌«م‌» و «ه‌» و ‌«س‌» معنای واژه نیز دگرگون می شود بر این پایه میان استادان در زمینه معنای این واژه نیز چندگانگی دیده می شود.
استاد علی اکبر دهخدا، بر این باور است که این واژه ، کوتاه شده ی «ماه سِتی‌» است و «سِتی‌» در زبان پارسی کهن معنای ‌«بانو‌» را می دهد. (سپس استاد می افزایدکه ‌«سِتی‌» کوتاه شده ی واژه ی تازی ‌«سَیّدَتی‌» است یعنی ‌«خانم من!!» و روشن نیست اگر «سِتی‌» در پارسی معنای «بانو‌» و <«خانم‌» را می دهد پس ‌«سیّدتی» تازی در اینجا چه می کند؟) به هر روی استاد دهخدا بر این باور است که «مَهسِتی» گویش درست این واژه است یعنی ‌«ماه بانو‌» یا «مهبانو» و یا «ماه خانم».

سپس از سنایی نمونه می آورد:
داشت زالی به روستای تکاو
مَهسِتی نام دختری و سه گاو

همچنین از سعدی نمونه آورده است:
دختر اندر شکم پسر نشود
مَهسِتی را که دل پسرخواهد

ولی استاد سعید نغیسی بر این باور است که گویش درست این واژه ‌«مِهسَتی» است که از دو بخش ‌«مه + ستی‌» ساخته شده است که ‌«مِه‌» به معنای بزرگ است و «سَتی‌» نیز معنای ‌«بانو» را می دهد. بر این پایه «مِهسَتی‌» یعنی ‌«بانوی بزرگ» (استاد سعید نفیسی گویش «سِتی» را درست تراز «سِتی» می داند ولی معنای واژه را همان ‌«بانو» می داند.)
استاد نفیسی بویژه پافشاری می کندکه بی چون وچرا «مِهسَتی»‌ درست است و او نیز چامه «سنایی‌» را نمونه آورده است و می گوید در این چامه:

سنایی:
داشت زالی به روستای تکاو
مِهَستی نام دختری و سه گاو

picture

اگر واژه را جز «مِهَستی» بخوانیم وزن چامه بهم می خورد.
استاد می افزاید، در نامگذاری کسان واژه ی «مِه‌» و ‌«کِه‌» (در معنای بزرگ و کوچک) بسیار آورده شده ولی «مَه» به معنا‌ی «ماه» دیده نشده است. (گویا استاد نام های مَهبانو ، مهوش ، مَه سیا ، مهیار ، مَهپاره ، مهتاب ، مَهدخت ، مهشید و ... را فراموس کرده اند.)
گذشته از این دو استاد نامدار ، گروهی دیگر هستندکه می گویند در این واژه ‌«سَتی» معنای بانو را نمی دهد و برآنند که باید «مَهَستی‌» گفته شود که از «مَه + اَستی‌» ساخته شده یعنی ‌«ماه هستی»! و سرانجام دسته ای دیگر می گویند ‌«مِهَستی‌» درست است یعنی «بزرگ هستی!» و می افزاید بی گما‌ن «مِهَستی‌» در معنای ‌«بزرگ هستی» درست است بویژه درگذشته به شاهان ‌«مِهَستی‌» هم گفته می شدکه پارسی واژه ی «اعلاحضرت‌» است.
این دسته بر این باورند که واژه «ماژِسته» فرانسه ‌ «مَجِستی» انگلیسی که در آن زبان ها به شاهان گفته می شود . از همین واژه ی ‌«مِهَستی» پارسی گرفته شده است.
به هر روی ، هنوز هیچ یک از پژوهندگان نتوانسته اند، گروه های دیگر را با خود همداستان کنند . بر این پایه در پایان این گفتار، هر چهار گویش این واژه را می آورم و معنای آنها را نیز در برابرشان می نویسم تا خوانندگان هرکدام را که درست تر دانستند بکار برند.


مَهَستی ========== ماه هستی
مِهَستی ========== بزرگ هستی
مِهسَتی ========== بانوی بزرگ
مَهسِتی ========== ماه بانو


برگرفته از کتاب : در ژرفای واژه ها اثر دکتر ناصر انقطاع




امضای میدوری :
[تصویر: mvd09b5.gif]
[تصویر: midori-sign-400.png]
( آخرین ویرایش در این ارسال: 15 - December - 2014 42 : 12 PM، توسط : میدوری .::. دلیل ویرایش: )
محل حضور کاربر در تالار :  admin میدوری در تالار ميدوری حضور ندارد .
ديدگاه کاربران برای مطلب : help (روی آیکون مورد نظر کلیک کنید تا دیدگاه شما ثبت شود . در صورت انصراف تا دوبار می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید . برای پاک کردن دیدگاه روی همان آیکون یک بار کلیک کنید تا دیدگاه شما پاک شود .)

برچسب ها :

15 - December - 2014 39 : 12 PM
نقل قول این ارسال در یک پاسخ


subscription
quickreply advancequickreply report

موضوع های مرتبط با این موضوع...
موضوع: نویسنده پاسخ: بازدید: آخرین ارسال
Heart selection آیین نوروزی و آلودگی واژه ها میدوری 1 972 18 - March - 2016 15 : 03 PM
آخرین ارسال: میدوری
Book selection ریشه و معنای واژه ی «کورش» (بخش پنجم) میدوری 0 1,903 14 - January - 2015 18 : 01 AM
آخرین ارسال: میدوری
Book selection ریشه و معنای واژه ی «کورش» (بخش چهارم) میدوری 0 1,394 14 - January - 2015 11 : 01 AM
آخرین ارسال: میدوری
Book selection ریشه و معنای واژه ی «کورش» (بخش سوم) میدوری 0 1,228 14 - January - 2015 03 : 01 AM
آخرین ارسال: میدوری
Book selection ریشه و معنای واژه ی «کورش» (بخش دوم) میدوری 0 1,239 14 - January - 2015 54 : 12 AM
آخرین ارسال: میدوری

بازديدکنندگان از موضوع
کاربرانی که از موضوع بازدید کرده اند ( 1 ) کاربر




1 کاربر حاضر در تاپیک: (0 عضو, و 1 مهمان). 1 مهمان